آيهء شريفه‌اى كه در ابتداى باب ايثار ذكر شد « 1 » ، مربوط به فداكارى انصار مدينه است كه از مهاجرين پذيرايى مىكردند و امكانات زندگى خودشان را در اختيار آنها قرار مىدادند . مهاجرين مخفيانه از مكه مىگريختند و به مدينه مىآمدند . آن‌ها وسايل زندگيشان را مىفروختند يا رها مىكردند و انصار در كمال خضوع و فداكارى ، ما يحتاج و امكانات خود را به مهاجرين مىدادند . لذا اين آيه در شأن مهاجرين نازل شد . يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَ رِضْواناً وَ يَنْصُرُونَ اللَّهَ وَ رَسُولَهُ أُولئِكَ هُمُ الصَّادِقُونَ . « 2 » آن‌ها فضل خداوند و رضاى او را مىطلبند و خدا و رسولش را يارى مىكنند و آنها راستگويانند . در تفسير نمونه ، سه صفت مهم براى مهاجرين نخستين ذكر شده كه قابل تأمل است « 3 » : 1 . اخلاص ، 2 . جهاد ، 3 . صدق جلب خشنودى و رضايت خداوند ، اصلىترين مسأله و انگيزهء مهاجرت و جهاد مهاجرين مىشود . مهاجرينى كه هجرت آنها فقط و فقط به خاطر خشنودى و ثواب خدا بوده ، نه براى دنيا و هواهاى نفسانى . خداوند در اين باره مىفرمايد : تَراهُمْ رُكَّعاً سُجَّداً يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنَ اللَّهِ وَ رِضْواناً . « 4 » آن‌ها را پيوسته در حال ركوع و سجود مىبينى كه طالب فضل و رضاى اويند . ديگر اين‌كه آن‌ها دائما و در همه حال در خدمت به آئين مقدس اسلام و يارى رسول خدا صلّى اللّه عليه و إله بودند و لحظه‌اى از آن دست برنداشته و دائما « ينصرون الله و رسوله » بودند . جمعيت انصار در كمال خلوص نيت ، دو زمينه را براى مهاجران فراهم مىكنند : الف ) آماده نمودن خانه‌هاى ظاهرى ب ) آماده نمودن خانه‌هاى دل و جان وَ الَّذِينَ تَبَوَّؤُا الدَّارَ وَ الْإِيمانَ مِنْ قَبْلِهِمْ . « 5 » و هم آن جماعت انصار كه پيش از مهاجرين مدينه را خانهء ايمان گردانيدند .

--> ( 1 ) . . . . وَ يُؤْثِرُونَ عَلى أَنْفُسِهِمْ وَ لَوْ كانَ بِهِمْ خَصاصَةٌ . . . حشر / 9 . ( 2 ) . حشر / 8 . ( 3 ) . تفسير نمونه ، ج 23 ، ص 515 . ( 4 ) . فتح / 29 . ( 5 ) . حشر / 9 .